محمد قاسم بن حاجى محمد كاشانى ( سرورى )

607

فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى )

مع الراء رستار - [ به وزن دستار ] رستگار باشد . مثالش ناصر خسرو گويد : بيت گر همى گويد كه يك بدر ابدى هم يك دهم * باز چون گويد كه هرگز بد كنش رستار نيست روار و زوار - [ هر دو به وزن مدار ، اول به راى مهمله و دوم بزاى معجمه ] خدمتكار بنديان و زندانيان « 1 » را گويند . رامشگر - خنياگر و مطرب باشد . مثالش مسعود سعد سلمان « 2 » گويد « 2 » : بيت نه عجب گر فلك شود مجلس * ماه ساقى و زهره رامشگر روز بازار - رونق بازار و گرمى بازار « 21 » . مثالش انورى گويد : بيت روز جشن و طرب بستانست * روز بازار گل و ريحانست رام اردشير - نام شهريست و بنا كردهء اردشير باشد . راه‌گستر - يعنى مركب فراخ رو . راهوار نيز گويند . « 22 » مثال اول را زين الدين سنجرى گويد : بيت در ان ره چنان راه گستر براند * كه وهم از پيش چند منزل بماند مثال دوم امير خسرو گويد : نظم « 3 » به ار « 4 » عنان ادب دركشم درين ميدان * كه نه نشيب و فرازش بپاى رهوارست راميار « 5 » - بمعنى شبان باشد . نزارى گويد : شعر « 3 » رسيدم در ميان مرغزارى * در آن ديدم رمى بىراميارى رميار بحذف الف نيز آمده « 6 » و در اصل رمه يا بوده كه تخفيف داده‌اند . مثالش انورى « 7 »

--> ( 1 ) « س » « الف » اضافه دارند : نيز . ( 2 ) كلمه از « ب » است . ( 3 ) كلمه از « ن » است . ( 4 ) « س » : اگر . ( 5 ) « س » : راميا . ( 6 ) از اينجا تا علامت ستاره در صفحهء بعد را « الف » در حاشيه دارد . ( 7 ) « س » : نزارى ؛ « ب » « ن » ندارد . ( متن از « الف » است ) . ( 21 ) در برهان بمعنى هر روزى كه در يك جا مردم خريد و فروخت كنند و كنايه از روز قيامت هم آمده است . ( 22 ) در برهان بمعنى مركوب بطور مطلق و مركب راهوار فراخ گام و خوش راه است .